75 jaar bevrijding van Walcheren gevierd met oplevering nieuw oorlogsmonument voor de bevrijders van de 47th Royal Marines in de duinen bij Dishoek.

Het is voorjaar 2018 als ik een telefoontje krijg van Anton van Haperen namens de dorpsraad van Koudekerke met de vraag: ’Zou je ‘ns na willen gaan binnen SLZ of je ons (dorpsraad) kan, wil en mag helpen met een oorlogsmonument in Dishoek’. Mijn interesse was gelijk gewekt en na wat uitleg over het idee vanuit de dorpsraad ging ik met een goed gevoel naar kantoor.

Samenwerking

Besloten werd om samen met Anton, de historische werkgroep Koudekerke (Karel en Dorien Noorlander, Ineke Herbers en Hans Sakkers) en SLZ collega Caroline Geluk de koppen bij elkaar te steken. De werkgroep en dorpsraad hadden al behoorlijk wat voorwerk gedaan zoals contacten gelegd met de Engelsen, de gemeente Veere en subsidieverstrekkers. Duidelijk was dat we een harde einddatum voor de oplevering van het monument hadden namelijk 2 november 2019. Op deze datum werden in 1944 vanaf geallieerde schepen met landingsvoertuigen door jonge soldaten van het 47th Royal Marines regiment de aanval op de Duitse geschutstellingen in de duinen bij Dishoek geopend. En de wens was plaatsing van twee grote informatiepanelen. Maar gaandeweg het keukentafelgesprek kwamen er meer wensen bij, zoals een themaroute met uitleg d.m.v. kleine infobordjes langs de belangrijkste gevechtsplaatsen.

herdenking

Monument en informatieborden

Dan denk je, we hebben ruim een jaar, maar wat gaat tijd snel! De Engelse veteranen en hun huidige collega’s bij 47th Royal Marines waren ’met de pet rond gegaan’ en hadden een aanzienlijk bedrag beschikbaar voor het monument. Hun wens was ook dat de informatieborden een Engelse uitleg kregen, dus alles tweetalig! Verder was er overleg met het Waterschap (eigenaar van het duindeel waar het monument zou komen te staan en de paden met de themabordjes) en de Gemeente Veere voor diverse vergunningen. Door het ceremoniële karakter werd door de Gemeente Veere een mooie officiële uitnodiging gemaakt en faciliteerden zij, samen met de Engelsen, de onthullingsdag op 2 november 2019. Iedereen was ervan overtuigd dat we het samen konden en er groeide bij dit bijzondere project in Dishoek weer een warme internationale band, zoals op één van de infobordjes ook wordt verteld: John O’Forfar was toentertijd arts en had de ’artsen eed’ afgelegd ’om alle mensen te helpen’, makkelijk gezegd in vredestijd! Maar hij paste dit in de hevige strijd bij Dishoek ook toe door Duitse gewonden te helpen.

infobord

Onthulling herdenkingsmonument Dishoek

Door alle betrokkenen zijn er vele uren in gestoken maar wat was het een prachtig eindresultaat. Op zaterdag 2 november jl. vond de officiële onthulling plaats van het monument ter herdenking van de Slag om de Westerschelde, eind 1944. De burgemeester van Veere stond naast de 90-jarige Engelse veteraan die emotioneel werd toen hij alle gevallen kameraden op het monument benoemd zag. Op deze dag brak zowaar de zon door na dagen regen. Er is ook een wandelroute aan gekoppeld, die bewegwijzerd is met knooppunten van het Wandelnetwerk Zeeland en onderweg informatie geeft over de situatie van toen. De dorpsraad, gemeente Veere, the 47 Royal Marine Commando Association, Prins Bernhard Cultuurfonds en SLZ hebben hierin samengewerkt.

Project met een ziel

Het was een project met een ziel (met Middelburgse ouders heb ik van jongs af mee gekregen ’opdat we niet vergeten’) en ik wil hierbij iedereen bedanken voor de fijne samenwerking. En voor iedereen die dit leest: kom een keer de themaroute wandelen bij Dishoek en genieten van het prachtige uitzicht en een eventueel hapje of drankje in vrijheid (start bij infobord op het plein ter hoogte van Dishoek 18, Koudekerke).

Door: Karin Mol, oud collega SLZ

Dit artikel is afkomstig uit het kwartaalblad van Landschapsbeheer Zeeland (Nr. 4, Winter 2019)