2019 is door de zoogdierenvereniging uitgeroepen als het jaar van de egel. Ondanks het heel algemeen voorkomen van de egel liggen er nog veel vragen over dit dier. De egel is een van de langst voorkomende zoogdieren op aarde en komt al meer dan 7500 jaar in onze omgeving voor. De egel is heel bekend door zijn stekels op kop en rug. Een volwassen egel heeft ongeveer 6000 gestreepte stekels van 2 tot 3 cm op zijn rug. De stekels zijn, samen met een kringspier waarmee de egel zich kan oprollen, het belangrijkste verdedigingsmechanisme van het dier. Volwassen egels wegen tussen de 700 en 1200 gram en worden tussen de 6 en 10 jaar oud.

Egels zijn nachtdieren die na zonsondergang op zoek gaan naar prooidieren. De belangrijkste prooidieren zijn kevers, rupsen en wormen. Maar ook op huisjesslakken zijn ze dol en kunnen in een avond wel 40 slakken eten. Egels jagen zelfstandig in een gebied van rond de 20 ha waarbij ze iedere nacht een paar km afleggen. Bij het jagen maken ze vooral gebruik van hun gehoor en reuk. Voor deze reuk beschikken egels over een orgaan van Jacobson wat gelegen is tussen het verhemelte en de neusholte en wat we vooral kennen bij slangen.

Egels houden een winterslaap; meestal van oktober tot april. In tegenstelling tot andere zoogdieren leggen egels geen voorraad aan voor de winterslaap en wordt de winterslaap minimaal een keer onderbroken om op zoek te gaan naar voedsel.

Van egels is bekend dat ze steeds vaker het platteland verruilen voor de veiligheid van achtertuinen in dorpen en steden. Ik hoop dat u ook deze prachtige dieren in uw erf of tuin wilt ontvangen.

Mogelijkheden om een tuin of erf egelvriendelijk te maken zijn:

• Laat in uw tuin ook wat rommelhoekjes ontstaan met takken en bladeren.

• Zorg voor de bereikbaarheid van uw tuin door op een aantal plekken in de afscheiding openingen te laten van minstens 15x15 cm.

• Zorg voor drinkmogelijkheden in uw tuin door een drinkbak of als u een vijver heeft een schuin aflopende oever of voor een schuin loopplankje het water in.

• Maak uw tuin niet op alle plekken winterklaar zodat er tijdens warme periodes in de wintermaanden ook nog wat eten te vinden is.

• Laat geen netten of gaas in uw tuin liggen; egels kunnen hierin verstrikt raken.

Egel. foto: Lucien Calle

Door: Joan van der Velden, directeur SLZ

Dit artikel is afkomstig uit het kwartaalblad van Landschapsbeheer Zeeland (Nr. 3 Herfst 2019).