Landschapsbeheer Zeeland

 

Herstel kleine cultuurhistorische elementen

Kleine cultuurhistorische elementen

Overal in ons landschap zijn bouwkundige elementen aanwezig die ons iets vertellen over gebruiken, tradities en overtuiging van de bevolking. Ze zijn vaak zo vanzelfsprekend aanwezig, dat men ze pas mist als ze zijn verdwenen. Zo zijn er objecten die samenhangen met de geschiedenis van het ontstaan van Zeeland. Veel elementen zijn aan het boerenerf gebonden, zoals de regenput, bakkeet, het varkenshok en toegangshek.

Achteruitgang

Achteruitgang

Kleine cultuurhistorische elementen worden steeds zeldzamer. De belangrijkste oorzaak van deze achteruitgang is te wijten aan het buitengebruik raken van deze elementen. Brood wordt niet meer in de bakkeet gebakken en vlees komt van de slager. Toegangshekken zijn te smal geworden voor de grote machines en leidingen zorgen voor constante aanvoer van goed water. Kortom, traditionele elementen worden vervangen en de nog aanwezige raken in verval.

Bescherming

Bescherming

Juist omdat ze zo onopvallend aanwezig zijn, blijven de genoemde ‘bouwwerkjes’, de zogenaamde ‘grijze’ elementen, vaak onderbelicht. Onbekend maakt onbemind. De meeste kleine cultuurhistorische elementen hebben geen status; ze zijn geen monument. Omdat ze niet wettelijk beschermd worden, zijn ze dus vogelvrij. Door goede voorlichting over de betekenis en waarde van deze landschapselementen en het beleefbaar maken van de geschiedenis, wordt gewerkt aan bewustwording en aan het behoud ervan.

Stichting Landschapsbeheer Zeeland wil de kleine kenmerkende cultuurhistorische elementen behouden. Afgelopen jaren werden door SLZ via projecten vele  verschillende kleine cultuurhistorische elementen hersteld. Het ging daarbij meestal om elementen als toegangshekken, makelaars, varkenshokjes, bakketen, regenputten, welputten, mendeuren, etc. Ook diverse industriële elementen, zoals een trafostation, weegbrughuisje, travalje en zwingelstal zijn hersteld.

Kun je meedoen?

Kun je meedoen?

Eigenaren van elementen kunnen soms voor subsidie in aanmerking komen, dit is per jaar en per regio verschillend. Voorwaarden daarvoor zijn dat de elementen  klein zijn, historisch, uniek en van landschappelijke waarde. Het mogen geen monumenten zijn. Tevens moet het in de toekomst weer een functie vervullen. Voorwaarde is ook dat het element hersteld wordt zoals het vroeger was. De eigenaren moeten dus aan kunnen tonen hoe het er toen heeft uitgezien. Momenteel is er beperkte subsidie mogelijk in de gemeente Veere, dit project loopt tot en met 2019.
Wilt u nu al aan de slag, dan kunt u advies krijgen. Zie voor tips ook de gids: Kleine historische elementen in Zeeland, een gids voor instandhouding en herstel. Te bekijken en te bestellen via onze webwinkel, als volledige gids of de gewenste losse detailbladen.

Interessante links

- SCEZ - organisatie voor cultureel erfgoed in Zeeland
- Heemkundige kring Walcheren - (historische) kennis van het gebied
- Grenspalen in Zeeuws-Vlaanderen - foto's en gegevens van palen
- Stichting Oude Zeeuwse Kerken - behoud en beheer van oude kerken
- Meldpunt Erfgoed Zeeland - infopunt voor alle cultuurhistorie in Zeeland
- Boerderijen stichting Zeeland - voor advies over woonhuis en boerenschuur
- Boerderijenzeeland - Behoud van agrarisch erfgoed in Zeeland

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------



Het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV)
is eindverantwoordelijke voor POP2 in Nederland

- Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling